Thăm làng Đại Hoàng trồng 'chuối tiến vua' lừng danh, cây mới trổ hoa đã có người đặt mua

Những ngày này, người dân làng Đại Hoàng đang tất bật vụ Tết, thu hoạch "chuối tiến vua" nổi tiếng khắp vùng. Do ảnh hưởng của mưa bão làm cây gãy đổ, sản lượng giảm nhưng đổi lại năm nay mẫu mã quả chuối rất đẹp, đắt khách.

Nguồn cung không đủ cầu nên những cây chuối ngự Đại Hoàng mới trổ bông đã có người đặt mua

Theo UBND xã Nam Lý (Ninh Bình), nghề trồng chuối ngự Đại Hoàng đang mang lại doanh thu khoảng 2,5 tỉ đồng, trừ chi phí như phân bón và nhân công chăm sóc thì lãi còn trên 1,5 tỉ đồng.

"Mẫu mã quả chuối ngự Đại Hoàng năm nay miễn chê"

Làng Đại Hoàng trước thời điểm sắp xếp đơn vị hành chính (ngày 1-7-2025) thuộc xã Hòa Hậu, huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam.

Người dân địa phương cho biết nghề trồng chuối Đại Hoàng đã có từ nhiều đời nay.

Ông Quang kiểm tra những buồng chuối chuẩn bị giao cho thương lái

Dù giá bán cao hơn gấp nhiều lần so với các loại chuối khác, theo ông chăm sóc giống chuối ngự này rất khó, tốn nhiều công sức. "Người dân chủ yếu dùng vôi bột để trị côn trùng, sâu bệnh và phải thường xuyên bóc bẹ cây, dọn sạch gốc nên công chăm mất nhiều thời gian. Nếu bị gió bão, cây sẽ bị quật ngã do thân giòn", ông Quang tâm sự.

Không chỉ mang lại thu nhập cho người trồng, ở làng Đại Hoàng cũng có nhiều hộ gia đình làm nghề thu mua chuối ngự, ủ chín rồi bán đến nhiều tỉnh, thành ở miền Bắc. Ông Trần Ngọc Thanh (53 tuổi, xã Nam Lý) cho hay mỗi nải đang được ông giao tận nhà ở các tỉnh với giá khoảng 60.000 đồng. Nải đẹp vào những ngày cận Tết thì 100.000 đồng/nải.

"Bà con chăm sóc rất kỹ nên quả căng bóng, đẹp hơn nhiều so với những năm trước. Mẫu mã quả chuối ngự Đại Hoàng năm nay miễn chê", ông Thanh chia sẻ và cho biết vụ Tết chuối ngự Đại Hoàng thường trong khoảng 10 ngày, từ ngày 18 - 28 tháng chạp.

Ông Thanh giới thiệu cách ủ để chuối ngự có màu sắc đẹp mắt

Bạn hàng của ông Thanh đến từ nhiều địa phương ở miền Bắc, trong đó có cả những nơi có vựa chuối lớn như Hà Nội, Hưng Yên, Bắc Ninh cũng đến mua làm quà biếu ngày Tết.

Chuối ngự Đại Hoàng còn được khách hàng ưa chuộng bởi người dân vẫn giữ cách ủ chín thủ công từ hơi nóng của trấu trong lò kín có diện rộng 3-4m2. "Thu nhập từ nghề này mỗi tháng vợ chồng tôi có thêm 7-8 triệu đồng, dù vất vả nhưng rất vui, góp phần quảng bá giống chuối ngự mà ông cha để lại", bà Trần Thị Mai (vợ ông Thanh) tâm sự.

Vợ chồng ông Thanh gói cẩn thận từng nải chuối ngự để giao cho khách hàng ở Hà Nội

Vì sao chuối ngự Đại Hoàng được gọi là "chuối tiến vua"?

Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Hà Văn Tùng, Trưởng Phòng Kinh tế UBND xã Nam Lý, cho biết mỗi năm dự kiến chuối ngự Đại Hoàng mang lại doanh thu khoảng 2,5 tỉ đồng, trừ tiền đầu tư đến công chăm sóc lãi còn khoảng 1,5 tỉ đồng.

Ông Hà Văn Tùng, Trưởng Phòng Kinh tế UBND xã Nam Lý trao đổi với phóng viên báo Tuổi Trẻ về giống chuối ngự Đại Hoàng

Theo ông, chuối ngự Đại Hoàng giống tốt, trồng ở vùng bãi bồi đất pha cát nên quả có hương vị riêng biệt, thơm ngon, mẫu mã đẹp. Mỗi năm có 2 vụ, 1 gốc cho ra khoảng 2 buồng, mỗi buồng từ 5-6 nải.

Trong năm 2026, UBND xã Nam Lý sẽ tiếp tục tổ chức các hội nghị, hội thảo để cùng người dân gìn giữ nguồn gene quý, phát triển nghề trồng chuối ngự trở thành sản phẩm mục tiêu đưa ra thị trường toàn quốc và hướng đến xuất khẩu.

Ông Tùng cho biết chuối ngự Đại Hoàng đã được công nhận sản phẩm OCOP 3 sao, tiêu chuẩn VietGAP. Sản lượng hiện nay chưa đáp ứng được nhu cầu của thị trường nên khi cây mới trổ hoa đã có thương lái đến đặt hàng, đặc biệt là trước vụ Tết có những khách còn mua cả vườn.

Một vườn chuối ngự Đại Hoàng nằm cạnh khu dân cư

Lý giải về nguồn gốc "chuối tiến vua", ông Tùng cho biết theo các vị cao niên làng Đại Hoàng, xa xưa vua nhà Trần khi qua vùng đất này đã tình cờ thưởng thức chuối ngự quả nhỏ, đẹp mắt do người dân bản địa trồng. Được vua khen nên chuối ngự đã trở thành của ngon vật lạ. 

Kể từ sau thời điểm đó chuối ngự trồng ở làng Đại Hoàng còn được gọi là "chuối tiến vua". Diện tích cũng đã được mở rộng và phát triển cho tới ngày nay.

Chuối ngự Đại Hoàng đã có từ lâu đời, tuy nhiên theo ông chưa thể xác định cụ thể giống chuối đặc trưng có từ thời điểm nào ở vùng đất này. "Đây là sản vật đặc sắc của quê hương nên chúng tôi sẽ cùng người dân gìn giữ", ông Tùng chia sẻ.

Những cây chuối ngự con sẽ là nguồn thu cho người dân vào dịp cuối năm 2026

Vì sao chuối Việt Nam đang lấn lướt chuối Philippines ở thị trường Nhật?

Người tiêu dùng tại Nhật Bản thấy ngày càng nhiều chuối Việt Nam xuất hiện trong các cửa hàng, trong khi sự thống trị của chuối nhập khẩu từ Philippines đang suy giảm.